Circulaire bedrijfskleding en einde levensduur

Wat gebeurt er met bedrijfskleding als die is afgeschreven? Voor de meeste organisaties is dat een blinde vlek: de inkoop is geregeld, het onderhoud is geregeld, en daarna verdwijnt het uit beeld. By Rockland ontwerpt kleding die op het einde van haar leven ook iets wordt — en levert de onderbouwing die u nodig heeft als uw inkoop of aanbesteding daarom vraagt.

Waar afgedankte bedrijfskleding normaal belandt

Bedrijfskleding is lastiger te verwerken dan gewone kleding, om drie redenen die bij het ontwerp al zijn ontstaan.

Er zit een logo op. Daardoor kan de kleding niet als tweedehands worden doorverkocht; de meeste organisaties willen dat ook niet, omdat hun merk dan ergens opduikt waar ze geen grip op hebben. In de praktijk wordt de kleding daarom vaak vernietigd in plaats van hergebruikt.

De materialen zijn gemengd. Veel werkkleding bestaat uit mengsels van polyester en katoen, soms met elastaan erbij. Mechanische recycling werkt het best op één vezelsoort; een mengsel is technisch moeilijk en economisch meestal niet rond te krijgen.

De afname is versnipperd. Kleding gaat op verschillende momenten kapot, per medewerker, en verdwijnt in het gewone afval van een gebouw. Er is zelden een moment waarop er genoeg bij elkaar ligt om er iets mee te doen.

Alle drie zijn ontwerpvraagstukken. Ze zijn op het moment van inkopen te beïnvloeden, en op het moment van weggooien niet meer.

Hoe wij het aanpakken

Lang meegaan is de eerste duurzaamheidswinst

Het meest circulaire kledingstuk is het kledingstuk dat niet vervangen hoeft te worden. Daarom zit onze inspanning eerst in constructie en pasvorm: kleding die goed zit wordt gedragen, kleding die goed is gemaakt gaat door de was heen. Een stuk dat twee keer zo lang meegaat halveert de milieu-impact zonder dat er één recyclingstap aan te pas komt.

Made-to-order, dus geen overproductie

Wij houden geen voorraad aan. Er wordt geproduceerd wat besteld is. Daarmee valt de grootste verliespost in de textielketen weg: onverkochte of ongedragen series die nooit bij iemand terechtkomen.

Nalevering in plaats van vervanging van de hele lijn

Patronen, stoffen en specificaties blijven beschikbaar. Als er één medewerker bijkomt, hoeft er geen nieuwe serie te worden ontworpen; als één stuk kapot is, hoeft niet de hele set te worden vervangen. Dat klinkt administratief, maar het is een van de grootste verschillen met een catalogusleverancier die zijn assortiment elk seizoen wijzigt.

Materiaalkeuze met het einde in beeld

Bij de stofkeuze weegt mee of het materiaal aan het einde van zijn leven verwerkbaar is. Zo zuiver mogelijke samenstellingen zijn makkelijker te vervezelen dan complexe mengsels. Dat botst soms met andere eisen — een wasserijprotocol of een slijtage-eis kan om een mengsel vragen — en dan maken wij die afweging expliciet in plaats van stilzwijgend.

Terugname en vervezeling

Afgeschreven kleding nemen wij terug en laten wij vervezelen tot nieuwe garens en producten. Daarmee verdwijnt ook het logo-probleem: het kledingstuk houdt niet op als kledingstuk, maar als vezel.

De inzameling en vervezeling lopen via Sympany. Van het garen dat daaruit komt laten wij samen met Vodde nieuwe producten maken — in de praktijk vaak sokken.

Hoe het in de praktijk werkt: Hotel Jakarta

Hotel Jakarta Amsterdam is klant van By Rockland sinds het eerste uur, en daar is de kring inmiddels rond. Wij leveren de bedrijfskleding, zamelen de afgedragen stukken weer in, en laten die via Sympany vervezelen. Van dat garen worden samen met Vodde sokken gemaakt — en die verkoopt het hotel als merchandise.

De kleding die het team heeft gedragen komt dus terug als een product dat de gast meeneemt. Dat lost meteen het probleem op dat hierboven staat beschreven: doordat één vaste klant op één plek inzamelt en er één vaste verwerkingsroute is, komt er genoeg materiaal bij elkaar om er werkelijk iets van te maken. En het logo is geen bezwaar meer, want het kledingstuk houdt op als kledingstuk en gaat verder als vezel.

Voor het hotel is het bovendien geen duurzaamheidsverhaal alleen. De sokken zijn een artikel dat nergens anders te koop is en dat zichzelf uitlegt: ze zijn gemaakt van de kleding die het personeel heeft gedragen. Zie personeelskleding én merchandise in één traject.

Wat wij van u nodig hebben

Circulariteit is geen eigenschap van een kledingstuk, het is een afspraak tussen leverancier en gebruiker. Wat daarvoor nodig is:

  • Een inzamelpunt. Eén plek in het gebouw waar afgedankte kleding naartoe gaat, in plaats van in het gewone afval. Zonder dat is terugname niet uitvoerbaar.
  • Een moment. Meestal werkt het om in te zamelen op het moment dat er toch wordt uitgedeeld — bij een nalevering of een seizoenswissel.
  • Afspraken over het logo. Vastleggen dat kleding met uw merk erop niet in de tweedehandsketen terechtkomt maar wordt vervezeld.
  • Het wasregime. Hoe er wordt gewassen bepaalt hoe lang de kleding meegaat, en dus hoe vaak er iets vervangen moet worden.

Als uw inkoop of aanbesteding erom vraagt

Steeds meer musea, zorginstellingen, gemeenten en hotelgroepen nemen circulaire criteria op in hun inkoopvoorwaarden, en steeds vaker moet dat onderbouwd worden in plaats van beloofd. Wat wij bij een uitvraag aanleveren:

  • ISO 9001 en ISO 14001 — certificaten voor kwaliteits- en milieumanagement.
  • Herkomst per artikel: in welk Europees atelier het is gemaakt, bij ateliers die lid zijn van BSCI.
  • De materiaalsamenstelling per artikel, en wat die betekent voor de verwerkbaarheid aan het einde.
  • De afspraak over terugname en vervezeling, zwart op wit.
  • Een meerjarige prijsopbouw, zodat de kosten over de levensduur vergelijkbaar zijn met een goedkoper stuk dat vaker vervangen wordt.
  • Onze deelname aan de NEN-normcommissie Circulair Textiel.

Vertelt u ons welke gunningscriteria uw procedure hanteert, dan geven wij per criterium aan wat wij wel en niet kunnen aantonen. Waar een claim niet hard te maken is, zeggen wij dat liever vooraf dan in de uitvoering.

Wat wij niet beweren

Circulair textiel is een vakgebied waarin veel wordt beloofd. Een paar dingen die wij daarom expliciet níét zeggen: dat een kledingstuk oneindig recyclebaar is, dat vervezeling geen kwaliteitsverlies kent, of dat een percentage gerecycled materiaal op zichzelf iets bewijst. Vervezeling levert een kortere vezel op en dus meestal een ander type product dan het oorspronkelijke kledingstuk. De eerlijkste winst zit in lang meegaan, niet overproduceren en niet verbranden — in die volgorde.

Veelgestelde vragen

Wat gebeurt er precies met onze afgeschreven kleding?

Die wordt teruggenomen en vervezeld tot nieuwe garens en producten, in plaats van verbrand of als tweedehands doorverkocht. Omdat er een logo op zit is dat laatste voor de meeste organisaties sowieso onwenselijk.

Concreet: de inzameling en vervezeling lopen via Sympany, en van het garen dat daaruit komt laten wij samen met Vodde nieuwe producten maken. Bij Hotel Jakarta Amsterdam zijn dat sokken, die het hotel in de eigen winkel verkoopt.

Kunnen wij de kleding niet gewoon aan een goed doel geven?

Bij kleding zonder logo kan dat een goede route zijn. Bij bedrijfskleding met uw merk erop meestal niet: u verliest dan de grip op waar uw merk zichtbaar wordt, en de meeste inzamelaars kunnen er om dezelfde reden weinig mee.

Hoeveel kleding moet er liggen voordat terugname zinvol is?

Dat hangt af van de verwerkingsroute. Laat ons weten om hoeveel stuks het ongeveer gaat en op welk moment, dan zeggen wij wat er in uw situatie mogelijk is.

Is gerecycled materiaal altijd de beste keuze?

Niet automatisch. Als een gerecyclede stof sneller slijt, is er per gedragen jaar meer materiaal nodig. Wij wegen levensduur, wasregime en verwerkbaarheid tegen elkaar af en leggen de afweging voor in plaats van alleen het label te noemen.

Geldt dit ook voor merchandise?

Ja. Dezelfde ateliers, dezelfde herkomst, dezelfde route aan het einde. Zie personeelskleding én merchandise in één traject.

Verder lezen

Uw inkoopvoorwaarden langslopen

Stuur ons de duurzaamheids- of gunningscriteria uit uw inkoopprocedure, dan geven wij per punt aan wat wij kunnen aantonen en waar wij niet de juiste partij zijn.